Hicri Tarih Çevirici — Hicri ⇄ Miladi Çeviri (Umm al-Qurā)

By the Editorial Team · reviewed against our sources · updated September 2026 · guidance, not a fatwa

Hicri takvim nedir?

Hicri takvim, İslam dünyasında dinî günlerin ve ibadet zamanlarının belirlenmesinde kullanılan kameri bir takvimdir. “Kameri” olması, ayların Güneş’e değil Ay’ın hareketine göre sayıldığı anlamına gelir. Her ay, yeni hilalin görünmesiyle başlar ve bir sonraki hilale kadar sürer. Bu döngü ortalama 29,5 gün olduğu için aylar 29 ya da 30 gün çeker.

Takvimin başlangıç noktası, Hz. Peygamber’in Mekke’den Medine’ye hicret ettiği yıldır; bu nedenle “Hicri” adını taşır ve yıllar hicretten itibaren sayılır. Bir kameri yıl 12 aydan oluşur ve toplamda yaklaşık 354 gün tutar. Bu, 365 günlük Miladi yıldan yaklaşık 11 gün daha kısadır. Aradaki bu fark, Hicri tarihlerin Miladi takvime göre neden sürekli kaydığını açıklar. Günlük hayatta çoğu ülke Miladi takvimi kullandığı için, dinî bir tarihi planlarken iki takvim arasında çeviri yapmak pratik bir ihtiyaç hâline gelir.

Araçla nasıl çevrilir? (iki yönlü)

Yukarıdaki araç her iki yönde de çalışır. Miladi → Hicri için takvimden bir Gregoryen tarih seçin; araç, o güne karşılık gelen Hicri günü, ayı ve yılı gösterir. Örneğin doğum gününüzün ya da bir anma gününün Hicri karşılığını bu şekilde öğrenebilirsiniz.

Hicri → Miladi için gün, ay ve yıl (H) alanlarını doldurup çevir düğmesine basın; araç size o Hicri tarihin Miladi karşılığını verir. Bu yön, örneğin Ramazan’ın veya bir bayramın bu yıl hangi Miladi güne denk geldiğini merak edenler için kullanışlıdır. Sonuçlar Umm al-Qurā esaslıdır; bulunduğunuz ülkede resmî ilan edilen tarih, yerel hilal gözlemi nedeniyle bir gün önce veya sonra olabilir.

On iki Hicri ay

Kameri yılın ayları sırasıyla şöyledir. Ramazan oruç ayı, Zilhicce ise hac ayı olmasıyla öne çıkar.

Hicri tarih neden her yıl öne kayar?

Bunun nedeni tamamen matematikseldir. Kameri yıl yaklaşık 354 gün, Miladi yıl ise yaklaşık 365 gündür. Aradaki yaklaşık 11 günlük fark, her Miladi yılda Hicri tarihlerin daha erkene gelmesine yol açar. Bu yüzden Ramazan, bir yıl yazın, birkaç yıl sonra ilkbaharda, ardından kışın idrak edilir. Yaklaşık 33 Miladi yılda bir, Hicri takvim tam bir tur atarak aynı mevsime geri döner. Bu kayma bir hata değil, kameri sistemin doğal sonucudur ve mevsimlerden bağımsız bir dinî takvim ihtiyacını karşılar. İşte bu düzenli kayma yüzünden, belirli bir Hicri günün Miladi karşılığını her yıl yeniden hesaplamak gerekir; hicri takvim sayfasından güncel günü de takip edebilirsiniz.

Rüyet (hilal) ile Umm al-Qurā farkı

Hicri ayın ne zaman başlayacağını belirlemede iki temel yaklaşım vardır. Birincisi rüyet, yani yeni hilalin çıplak gözle veya araçlarla fiilen gözlemlenmesidir; birçok ülke ayın başlangıcını buna göre resmî olarak ilan eder. İkincisi, Suudi Arabistan’ın idari işlerde kullandığı ve önceden hesaplanabilen Umm al-Qurā takvimidir.

Umm al-Qurā astronomik ölçütlere dayandığı için tarihler yıllar öncesinden bilinebilir; bu, planlama açısından büyük kolaylıktır. Ancak hilalin gerçekte görülmesi, hava koşullarına ve coğrafi konuma bağlı olarak hesaplanmış tarihten bir gün sapabilir. Bu nedenle yukarıdaki aracın verdiği sonuç ile ülkenizde resmî ilan edilen tarih arasında zaman zaman bir günlük fark görebilirsiniz. Bu normaldir ve dinî günlerde her zaman yerel resmî ilanı esas almanız önerilir.

Çevirinin faydası: özel günler ve zekât için havl

İki takvim arasında çeviri yapabilmek pratikte birçok işe yarar. Ramazan, Kurban Bayramı, Ramazan Bayramı, Aşure ve Mevlid gibi özel günlerin Miladi karşılığını önceden bilerek izin, seyahat veya aile planlaması yapabilirsiniz.

Bir diğer önemli kullanım zekâttır. Zekâtta “havl”, nisap miktarı malın üzerinden bir kameri yıl geçmesi anlamına gelir. Havl kameri yıla göre hesaplandığı için, zekât gününüzü Miladi takvimle takip ediyorsanız her yıl yaklaşık 11 gün kayacağını unutmayın. Bu araçla havlın başladığı Hicri tarihi kaydedip bir yıl sonrasının Miladi karşılığını bularak ödeme gününüzü şaşırmadan planlayabilirsiniz. Tutarı hesaplarken zekat hesaplama sayfamızdan yararlanabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Aşağıda hicri–miladi çeviriyle ilgili en çok merak edilen sorulara kısa yanıtlar bulacaksınız. Ayrıntılı çeviri için her zaman yukarıdaki aracı kullanabilirsiniz.

Hicri tarih ile Miladi tarih arasında nasıl çeviri yaparım?

Yukarıdaki aracı kullanın. Miladi → Hicri için takvimden bir tarih seçin; Hicri → Miladi için gün, ay ve yıl (H) bilgisini girip çevir düğmesine basın. Sonuç anında görüntülenir.

Hicri yıl kaç gün sürer?

Kameri Hicri yıl yaklaşık 354 gündür. Bu, 365 günlük Miladi yıldan yaklaşık 11 gün daha kısadır ve bu fark tarihlerin her yıl öne kaymasına neden olur.

Hicri aylar neden 29 veya 30 gün çekiyor?

Ayın Dünya çevresindeki dolanımı ortalama 29,5 gündür. Bu yüzden aylar tam sayı olarak 29 ya da 30 güne yuvarlanır; süre, hilalin görülmesine göre belirlenir.

Araç hangi takvimi esas alıyor?

Araç Umm al-Qurā takvimini esas alır. Bu, önceden hesaplanabilen idari bir takvimdir; yerel hilal gözlemine dayalı resmî ilanla bir gün farklılık gösterebilir.

Sonuç ülkemdeki resmî tarihle neden bir gün farklı çıkabilir?

Çünkü birçok ülke ay başını fiilî hilal gözlemine (rüyet) göre ilan eder; hesaplanmış Umm al-Qurā tarihi ise bundan bir gün önce ya da sonra olabilir. Dinî günlerde yerel resmî ilanı esas alın.

Hicri takvim ne zaman başlar?

Takvim, Hz. Peygamber’in Mekke’den Medine’ye hicretini başlangıç kabul eder. Yıllar bu olaydan itibaren sayılır ve ‘H’ kısaltmasıyla yazılır.

Zekât için havlı neden Hicri takvimle takip etmeliyim?

Havl, nisap miktarı malın üzerinden bir kameri yıl geçmesidir. Kameri yıl esas alındığından, zekât gününüzü Hicri tarihe göre kaydetmek daha doğrudur; ardından bu araçla Miladi karşılığını bulabilirsiniz.

Bu sayfadaki bilgiler ve çeviri sonucu genel bilgilendirmedir, fetva değildir. Dinî günlerin resmî tarihi için ülkenizdeki yetkili dinî kurumların ilanını esas alın; kişisel durumunuz için bir din görevlisine danışın.

Frequently asked questions