Altın Zekatı Nasıl Hesaplanır?

By the Editorial Team · reviewed against our sources · updated September 2026 · guidance, not a fatwa

Altın zekata tabi midir?

Altın, gümüşle birlikte zekatın en temel konularından biridir. Elinizdeki altın, nisap miktarına ulaşıyor ve üzerinden bir kameri yıl (havl) geçmişse zekata tabidir. Bu, külçe altın, altın sikke, bilezik, kolye, yüzük gibi her türü kapsar. Altının zekata tabi olması için “artıcı” olması ayrıca aranmaz; altın kendiliğinden zekata konu bir maldır.

Ziynet (takı) altını zekata tabi mi?

Kadınların kullandığı ziynet altınının zekatı, mezhepler arasında görüş farkı bulunan bir konudur. Hanefî mezhebine göre kullanım amaçlı olsa dahi ziynet altını nisaba ulaşıyorsa zekata tabidir. Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezheplerinde ise mübah ölçüde ve kullanım amaçlı takının zekata tabi olmadığı yönünde görüşler vardır. Türkiye’de yaygın olan Hanefî uygulamasında ziynet altını da hesaba katılır. Bu farkı bilerek, kendi bağlı olduğunuz görüşe göre hareket edebilir, tereddütte kalırsanız güvenilir bir âlime danışabilirsiniz.

Altın nisabı ne kadar?

Altının nisabı, klasik ölçüye göre 20 miskale denk gelen yaklaşık 87,48 gramdır. Diyanet uygulamada bunu yaklaşık 80,18 grama yuvarlayabilir. Elinizdeki toplam altın bu ağırlığa ulaşıyorsa (veya altın + nakit + gümüş toplamı nisap değerini buluyorsa) ve havl dolmuşsa zekat gerekir. Nisap ölçüsünün ayrıntısı için nisap sayfasına bakabilirsiniz.

Ayar farkı hesabı nasıl etkiler?

Altının ayarı, içindeki saf altın oranını gösterir. 24 ayar saf altın kabul edilir; 22 ayar yaklaşık %91,6, 18 ayar %75, 14 ayar ise yaklaşık %58,5 saf altın içerir. Zekat hesabında iki yaklaşım kullanılır: Ya altının piyasadaki güncel satış değeri esas alınır ya da saf altın karşılığı bulunur. Pratikte en yaygın yöntem, altının güncel piyasa değerini bulup bunun %2,5’ini vermektir.

Altın zekatı nasıl hesaplanır? Adım adım

1. Tüm altınınızı gram cinsinden tartın veya faturalarından toplam gramı bulun.
2. Güncel gram fiyatını (mümkünse ayarına uygun) belirleyin.
3. Gram × fiyat ile toplam TL değerini hesaplayın.
4. Toplam nisaba ulaşıyorsa ve havl dolduysa, değerin %2,5’ini hesaplayın.
5. Sonucu para olarak ya da eşdeğer gram altın olarak verin.

Örnek altın zekatı hesabı

Aşağıdaki fiyat temsilidir, güncel değildir. 22 ayar gram fiyatı örnek olarak 4.000 TL kabul edilmiştir.

Yani bu kişi 15.000 TL nakit ya da 3,75 gram altın olarak zekatını verebilir. Nakit ve altını birlikte olan biri için ikisini tek toplamda değerlendirmek gerekir; bunun için zekat hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Altına zekat verirken dikkat edilecekler

• Ziynet altınını “kullanıyorum” diye hesap dışı bırakmamak (Hanefî görüşü).
• Farklı ayardaki altınları değerine göre ayrı ayrı hesaplamak.
• Zekatı, güncel gram fiyatıyla hesaplamak.
• Altın + nakit + gümüşü tek toplamda değerlendirmek.

Altın zekatı ile ilgili diğer sayfalar

Zekatın genel tanımı için zekat nedir, nisap ölçüsü için nisap, verileceği kişiler için zekat kimlere verilir ve Ramazan’a mahsus fitre hesaplama sayfalarına göz atabilirsiniz. Genel hesap için zekat hesaplama aracı en pratik yoldur.

Mezhepler arasındaki görüş farkı neden var?

Ziynet altınının zekata tabi olup olmadığı konusundaki görüş farkı, konuyla ilgili nasların (naklî delillerin) farklı yorumlanmasından kaynaklanır. Hanefî âlimler, altının cinsi itibarıyla zekata konu bir mal olduğunu ve kullanım amacının bu hükmü değiştirmeyeceğini savunur; bu nedenle takı altını da nisaba ulaşınca zekata tabi olur. Diğer üç mezhebin bir kısım âlimi ise, mübah ölçüde ve süslenme amacıyla kullanılan takının, ticaret veya biriktirme amacı taşımadığı için zekata tabi olmadığı görüşündedir. Her iki görüş de sağlam delillere dayanır. Önemli olan, kişinin bağlı olduğu görüşü bilerek tutarlı davranması ve tereddütte kalırsa güvenilir bir âlime danışmasıdır. İhtiyat gereği, kullanılan takının da zekatını vermek daha güvenli bir yol olarak görülür.

Altın hesabı ve dijital altının zekatı

Günümüzde birçok kişi fiziki altın yerine banka altın hesabı veya çeşitli platformlarda dijital/gram altın tutuyor. Bu tür altınlar da, karşılığında gerçek altın bulunduğu ve istenildiğinde değeri nakde çevrilebildiği sürece, fiziki altın gibi zekata tabidir. Altın hesabındaki gram miktarını, hesap gününün güncel gram fiyatıyla çarparak toplam değeri bulur ve bunun %2,5’ini zekat olarak verirsiniz. Değeri belli olan ve nakde dönüştürülebilen her altın türü, zekat açısından fiziki altınla aynı hükümdedir.

Altın ve gümüşün birlikte hesabı

Bir kişide hem altın hem gümüş bulunabilir; ikisi de değerli maden olduğu için değerleri birbirine eklenerek tek toplam üzerinden değerlendirilir. Örneğin tek başına nisaba ulaşmayan bir miktar altınla bir miktar gümüşün toplam değeri altın nisabını buluyorsa, zekat gerekir. Aşağıdaki örnek bunu gösterir (fiyatlar temsilidir):

Bu örnekte altın tek başına nisabın altında (50 g < 87,48 g) olsa bile, altın ve gümüşün toplam değeri nisabı aştığı için zekat gerekir. Bu nedenle altın ve gümüşü ayrı ayrı değil, birlikte değerlendirmek gerçek durumu doğru yansıtır.

Altın zekatı hesabını kolaylaştırmak. Altın zekatını doğru hesaplamanın en güvenilir yolu, tüm altınlarınızı gram olarak kaydetmek ve her yıl aynı hicri tarihte güncel fiyatla değerini yeniden hesaplamaktır. Faturalarınızı ve altın alış belgelerinizi saklamanız, gram takibini kolaylaştırır. Nakit, ticaret malı ve gümüşle birlikte toplu bir hesap yapmak isterseniz, zekat hesaplama aracı bütün kalemleri tek toplamda değerlendirir ve %2,5 oranını otomatik uygular.

Altın zekatında sık yapılan hatalar

Altın zekatı hesaplanırken en sık yapılan hata, kullanılan ziynet altınını “bunu takıyorum, zekatı olmaz” diyerek hesap dışı bırakmaktır; oysa Hanefî uygulamasında bu altın da nisaba dahildir. İkinci yaygın hata, altını alındığı günün fiyatıyla değil de eski bir fiyatla değerlemektir; zekat, hesap gününün güncel fiyatına göre yapılmalıdır. Üçüncü hata, farklı ayardaki altınları aynı değerdeymiş gibi hesaplamaktır; 22 ayar ile 14 ayar altının gram değeri farklıdır. Bir diğer hata da altını nakit ve gümüşten ayrı düşünüp, toplam nisaba ulaşıldığı halde “altınım az” diyerek zekatı atlamaktır. Bu hatalardan kaçınmak, hem hesabın doğru olmasını hem de yükümlülüğün eksiksiz yerine getirilmesini sağlar. Altınlarınızı gram olarak kayıt altında tutmak ve her yıl aynı hicri tarihte güncel fiyatla yeniden değerlemek, bu hataların çoğunu kendiliğinden ortadan kaldırır. Emin olamadığınız noktalarda güvenilir bir âlime veya Diyanet gibi yetkili bir kaynağa danışmanız en doğrusudur.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, fetva değildir; hükümler mezheplere göre değişebilir, güvenilir bir âlime danışın.

Frequently asked questions